Svečanošću održanoj u Valjevskoj gimnaziji, Ekološko društvo „Gradac“ obeležilo je četiri decenije postojanja i rada, podsećajući na značajnu ulogu koju je tokom godina imalo u zaštiti prirodnih vrednosti Valjeva i očuvanju reke Gradac, jednog od najvrednijih prirodnih bogatstava ovog kraja. Jubilej koji je okupio brojne prijatelje, saradnike, članove i poštovaoce rada ovog udruženja,protekao je u znaku zahvalnosti, prijateljstva i zajedničke poruke da zaštita rekeGradac ostaje trajna obaveza svih koji je smatraju jednim od najlepših prirodnih bisera Srbije. Prisutnima su se obratili predsednik EKOD „Gradac“ Predrag Marković, novinar Jovan Memedović, dugogodišnji čuvar na reci Gradac Ognjen Krnetić, naučni savetnik Instituta za multidisciplinarna istraživanja Stefan Skorić, predstavnik Svetske organizacije za zaštitu prirode WWF Adria Aleksandar Drobnjak, zamenik predsednika Skupštine grada Valjeva dr Zoran Živković, redovni profesor u penziji Mašinskog fakulteta u Beogradu Miroslav Stanojević, Aleksa Dragojlović iz Gorske službe spasavanja u Valjevu, kao i dugogodišnji član društva Dragan Jovanović Jofke.
Podsećajući na istorijat organizacije, istaknuto je da je Ekološko društvo „Gradac“ osnovano 1986. godine iz entuzijazma biologa, istraživača, ljubitelja prirode i zaljubljenika u reku Gradac. Danas se smatra najstarijim ekološkim društvom ove vrste ne samo u Valjevu i Srbiji, već i na prostoru nekadašnje Jugoslavije, među organizacijama koje u svom zvaničnom nazivu nose odrednicu „ekološko društvo“.
Predsednik EKOD „Gradac“ Predrag Marković naglasio je da očuvanje reke Gradac i njenog okruženja predstavlja odgovornost čitave zajednice.
„Svest i odgovornost da sačuvamo reku Gradac i njenu okolinu ne pripada samo nama iz EKOD „Gradac“, već to mora biti zajednički posao svih. Zato je važno što danas vidimo veliki broj iskrenih prijatelja i ljubitelja Gradca. Nakon 40 godina postojanja nalazimo se na svojevrsnoj prekretnici, jer je Predeo izuzetnih odlika „Klisura reke Gradac“ prepoznat kao područje koje zahteva dodatni nivo zaštite“, rekao je Marković.
Novinar Jovan Memedović, dugogodišnji prijatelj društva i veliki zaljubljenik u prirodu, poručio je da je obaveza svih generacija da sačuvaju Gradac u njegovom izvornom obliku,
„Suština je jednostavna, da se jedan deo prirode, Gradac, prosvoji, ne od strane vas koji ovde živite, nego od strane cele nacije. Nije to reka koja pripada nekome, nego je to reka svih nas. I onda kada bismo svi zajedno imali takav stav da to naše treba da sačuvamo, nekih većih problema i pritisaka ne bi bilo. A, tiga koliko znam ima i dan dana, i onima koji čuvaju reku i koji su na reci je velika odgovornost, veliki zadatak i možda najveće muke jesu da se izbore sa onim što donose ova naša nova vremena“, kazao je Memedović.
Ognjen Krnetić, dugogodišnji čuvar na reci Gradac, govorio je o izazovima sa kojima se svakodnevno susreće čuvarska služba EKOD „Gradac“ u borbi za zaštitu ovog zaštićenog područja.
O značaju zajedničkog delovanja u očuvanju prirodnih vrednosti govorio je i dr Zoran Živković, zamenik predsednika Skupštine grada Valjeva, istakavši da Gradac predstavlja jedan od najprepoznatljivijih simbola Valjeva i da njegovo očuvanje mora ostati trajni prioritet.
Poseban akcenat tokom svečanosti stavljen je na značaj nauke i stručnog rada u zaštiti prirode. O dugogodišnjoj saradnji sa EKOD „Gradac“ govorili su Stefan Skorić iz Instituta za multidisciplinarna istraživanja i Aleksandar Drobnjak iz organizacije WWF Adria, ističući doprinos društva očuvanju biodiverziteta i promociji održivog upravljanja prirodnim resursima.
„Svedoci smo da je priroda Srbije na mnogim mestima narušena i zato očuvani predeli postaju sve dragoceniji. Gradac je jedan od retkih primera gde priroda nije sačuvana slučajno, već zahvaljujući dugogodišnjem radu, upornosti i posvećenosti ljudi okupljenih oko Ekološkog društva „Gradac“. Kao istraživački naučnik, potvrđujem veliki značaj i očuvanost ekosistema i biodiverziteta u klisuri reke Gradac, po čemu je ona i poznata ne samo u Sbriji, nego i šire. Ali, ono što je možda važnije jeste činjenica da je Gradac postao simbol jednog odgovornog odnosa prema prirodi i primer da zaštita može biti uspešna ako iza njen stoje znanje, entuzijazam i ljubav prema mestu u kome živimo”, rekao je Stefan Skorić, naučni savetnik u Institutu za multidisciplinarna istraživanja, Instituta od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju.
Svoja sećanja i iskustva vezana za Gradac podelili su i profesor Miroslav Stanojević, Aleksa Dragojlović iz Gorske službe spasavanja i Dragan Jovanović Jofke, podsećajući na brojne akcije, projekte i ljude koji su obeležili razvoj društva tokom proteklih decenija.
U okviru programa prikazan je i dokumentarni film Konstantina Mitića „40 godina uz Gradac“, koji je kroz arhivske snimke i svedočenja podsetio na osnivače, najznačajnije članove i ključne trenutke u istoriji društva.
Svečanost je upotpunio nastup Kamernog hora „Emanuil“ pod dirigentskom palicom Vanje Urošević, a jubilej je protekao u znaku zahvalnosti, prijateljstva i zajedničke poruke da zaštita reke Gradac ostaje trajna obaveza svih koji je smatraju jednim od najlepših prirodnih bisera Srbije.
